سوودەکانی ترێ

سوودەکانی ترێ و گەڵا و تۆوەکان بۆ تەندروستیت زۆرن و جۆراوجۆرن! لەم بابەتەدا لە گرنگترینیان بزانە.

ترێ یەکێکە لە میوە بەناوبانگەکان لە دێرزەمانەوە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، لە مێژە بەناوبانگە بە بەکارهێنانی لە دروستکردنی شەراب لەلایەن ڕۆمانی کۆن و یۆنانی و میسریەکانەوە، لە ئێستادا لە زۆربەی ناوچەکانی جیهان بڵاوبووەتەوە، هەروەها بەهۆی بە تامەکەیەوە دەخورێت تامی شیرین و سوودی گەورە کە بۆ جەستە کۆدەبێتەوە.

ترێ بە چەند جۆر و ڕەنگێک بەردەستە، ترێی سوور و ترێی سەوز و ترێی بەیبوون دەدۆزینەوە، هەروەها لە دروستکردنی شەراب و مرەبا و مەلاسە و شەربەتی جۆراوجۆردا بەکاردێت، کاتێک وشک دەبێتەوە، کشمشیمان بۆ دێت، ڕەنگە بدۆزیتەوە جۆرەکانی ترێی بێ تۆو و هەندێکیان تۆویان هەیە، و ترێ بەگشتی سەرچاوەیەکی ئایدیاڵە بۆ زۆرێک لە ماددە خۆراکیەکان و دژە ئۆکسێنەرەکان.

با لەم بابەتەدا ئاشنا بین بە گرنگترین سوودەکانی ترێ و جۆرە جیاوازەکانی بۆ تەندروستیتان:

سوودە تەندروستیەکانی ترێ
لەم بەشەدا ئاماژە بە هەندێک لە گرنگترین سوودە تەندروستییەکانی ترێ دەکەین:

1- کەمکردنەوەی ئاستی کۆلیسترۆڵ لە لەشدا
ترێ ڕیشاڵی خۆراکی و مادەی چالاک و دژە ئۆکسێنەری تێدایە، کە ڕۆڵێکی بەرچاوی دەبێت لە دابەزاندنی کۆلیسترۆڵی خوێن، هەروەها ترێی سوور بە تایبەتی چڕییەکی زۆری ڕیسڤێراترۆلی تێدایە کە بەشدارە لە کۆنترۆڵکردنی ئاستی کۆلیسترۆڵ لە جەستەدا.

2- بەرەوپێشبردنی تەندروستی دڵ و خوێنبەرەکان
بەو پێیەی خواردنی ترێ بەشدارە لە کۆنترۆڵکردنی ئاستی کۆلیسترۆڵ لە لەشدا، بە دڵنیاییەوە بەشدار دەبێت لە بەرەوپێشبردنی تەندروستی خوێنبەرەکان و دڵ، هۆکاری ئەمەش زۆرجار دەگەڕێتەوە بۆ ئەوەی کە ڕێژەیەکی بەرزی پۆتاسیۆم و مەگنیسیۆمی تێدایە، کە… گرنگە بۆ ڕێکخستنی کاری دڵ و خوێنبەرە جۆراوجۆرەکان و بۆ کۆنترۆڵکردنی ئاستی پەستانی خوێن.

  1. خۆپاراستن لە كەمخوێنی
    بەهۆی زۆری ڕێژەی ئاسن لە ترێدا گرنگن لە پرۆسەی دروستکردنی هیمۆگلۆبین کە پێویستە بۆ چارەسەرکردنی کەمخوێنی کەمی ئاسن.
سوودەکانی ترێ

4- بەرەوپێشبردنی تەندروستی كۆئەندامی هەرس و میتابۆلیزم
ڕێژەی بەرزی ڕیشاڵ لە هەموو جۆرەکانی ترێدا بەشدارییەکی بەرچاو دەکات لە بەرەوپێشبردنی تەندروستی کۆئەندامی هەرس و باشترکردنی پرۆسەکانی گۆڕانکاری لە جەستەدا، هەروەها ئاسانکاری بۆ پرۆسەی هەرسکردن.

ناوەڕۆکی ترێی هەندێک لە کانزاکان، وەک پۆتاسیۆم، یارمەتیدەرێکە لە کاری ڕیخۆڵە و ماسولکە و دەمارەکان، هەروەها ڕێکخەری هاوسەنگی شلەیە لە جەستەدا.

  1. خۆپاراستن لە قەبزی
    بەهۆی زۆری ڕیشاڵەکانی ترێ، بەشدارە لە ئاسانکردنی هەرسکردن و دەردانی لە جەستەدا، نەهێشتنی پاشەڕۆ، بە دڵنیاییەوە یارمەتی ڕێگریکردن لە قەبزی دەدات.
  2. دژە هەوکردنە
    ئەو دژە ئۆکسانەی کە لە ترێدا هەیە بەشدارن لە بەهێزکردنی بەرگری لەش.

جگە لە بوونی مادەی ریسڤێراترۆل کە کاردەکات بۆ پێدانی تایبەتمەندی دژە هەوکردن لە ترێدا، وای لێدەکات ببێتە میوەیەک کە یارمەتیدەرە لە خۆپاراستن لە نەخۆشییە درمیەکان و هەوکردنە جۆراوجۆرەکان بەتایبەت هەوکردنی جومگەکان، جگە لەوەی ترێ یارمەتی نەهێشتنی گرژبوون دەدات بەهۆی رێژەیەکی زۆر لە مەگنیسیۆم .

  1. بەرەوپێشبردنی تەندروستی دەم و ددان
    ئەو ترشانەی لە ترێدا هەن یارمەتی بەرەوپێشبردنی تەندروستی دەم و ددان دەدەن بە بەشداریکردن لە دروستکردنی ژینگەیەکی هاوسەنگ لە دەمدا.
  2. سوودەکانی تری ترێ
    هەروەها دەرکەوتووە کە خواردنی ترێ بە شێوەیەکی مامناوەند ڕەنگە سوودی دیکەی هەبێت، لەوانە ئەمانەی خوارەوە:

بەرەوپێشبردنی تەندروست بینینی چاو.
باشتربوونی بیرەوەری.
تەمەنی هەندێک جین درێژ بکەنەوە.
خۆپاراستن لە نەخۆشی شەکرە.
نەهێشتنی ژەهرەکانی ناو لەش و ترشی یوریک کە لە ماسولکە و خانەکاندا کۆبوونەتەوە.
یارمەتی خۆپاراستن لە شێرپەنجە دەدات بەهۆی رێژەی پۆلیفینۆڵەکەی.
کەمکردنەوەی نیشانەکانی هەستیاری وەرزی.
سوودەکانی ترێ بۆ پێست
ترێ یەکێکە لەو میوانەی کە چەندین سوودی جوانکاری هەیە لەسەر تەندروستی پێست و پێست و قژ، لێرەدا ڕوونکردنەوەکە دەخەینەڕوو:

ترێ چەندین ڤیتامینی تێدایە لەگەڵ تایبەتمەندییە جۆراوجۆرەکانی، لەوانە:
ڤیتامینەکانی A و B و E و C: ئەمانە هەموویان سوودبەخشن و یارمەتی تەندروستی پێست و پێست و ڤیتامینەکانی قژ دەدەن.
ڤیتامین A و E: ئەو ڤیتامینانەن کە بەرەنگاری چرچ و لۆچی و نیشانەکانی پیر دەبنەوە.
ڤیتامین C: بەرەوپێشبردنی بەرهەمهێنانی کۆلاجین و پرۆسەی نوێبوونەوەی خانەکان لە لەشدا.
چەندین مادەی دژە ئۆکسان هەڵدەگرێت کە یارمەتی پاککردنەوەی پێست دەدات و لە پیسیەکانی ڕزگاری دەکات، هەروەها زیندوو و درەوشاوەی دەکات، کاتێک پورەی ترێی سوور دەدەیت و بۆ ماوەی ١٠ خولەک لەسەر پێست بەجێی دەهێڵیت، هەر کە شۆردیت، تێبینی دەکەیت تازەیی پێستت و لابردنی خانە مردووەکانی پێست.
ترێ یارمەتی چارەسەرکردنی زیپکە دەدات، دەرکەوتووە ئەو ئاوێتانەی لە ترێی سوورەوە وەرگیراون کە بە resveratrol ناسراون دەتوانن بە شێوەیەکی کاریگەر یارمەتی چارەسەرکردنی زیپکە بدەن، بە تایبەت ئەگەر لەگەڵ دەرمانی تایبەتدا بخورێت.
ڕێژەی فلاڤۆنۆید لە ترێدا یارمەتی پاراستنی پێستت دەدات لە تیشکی سەروو بنەوشەیی زیانبەخش و تیشکی خۆر، یارمەتی ئارامکردنەوەی سووتانی خۆر دەدات و پرۆسەی چاکبوونەوە خێراتر دەکات.

سوودەکانی ترێ


سوودەکانی ترێ بۆ ئافرەتی دووگیان
ترێ سوودێکی زۆری هەیە بۆ ئافرەتی دووگیان و کۆرپەلەکەی ئەگەر بە ڕێژەیەکی گونجاو و بەشێکی گونجاو بخورێت، بۆیە زیادکردنی بەردەوام بۆ خۆراکی ڕۆژانەی دەتوانێت کاریگەری ئەرێنی لەسەر تەندروستی و ڕوخسار و تەندروستی و گەشەکردنی کۆرپەلەی هەبێت. دیارترین سوودەکانی ترێ بۆ ئافرەتی دووگیان بەم شێوەیەن:

بەهێزکردن و بەرزکردنەوەی بەرگری لەش و خۆپاراستن لە هەوکردن، بەهۆی ئەو دژە ئۆکسێنەرە بەهێز و کاریگەرانەی لە ترێدا هەیە.
خۆپاراستن لە گرژبوونی ماسولکەکان، بەهۆی رێژەی مەگنیسیۆم و پۆتاسیۆمی تێدایە.
ڕێگریکردن لە قەبزی و کێشەکانی کۆئەندامی هەرس و بەرەوپێشبردنی هەرسکردن، بەهۆی ڕێژەیەکی زۆر ڕیشاڵەکانی.
کۆنتڕۆڵی پەستانی بەرز و خۆپاراستن لە بەرزی کۆلیسترۆڵ بەهۆی ناوەڕۆکی ڕیسڤێراترۆلەوە.
خۆپاراستن لە نەخۆشییە تێکچوونی دەمارەکان.
دژە هەوکردنە، کە یارمەتیدەرە بۆ خۆپاراستن لە ئافرەتی دووگیان لێیان بەتایبەت هەوکردنی جومگەکان و هەوکردنی کۆئەندامی هەناسە.
دابینکردنی وزە بۆ جەستەی هەڵگرەکە و کەمکردنەوەی فشار.
چارەسەرکردنی کەمخوێنی و کەمخوێنی بەو پێیەی سەرچاوەی ئاسنە.
خۆپاراستن لە بەردی گورچیلە و لابردنی ژەهر لە لەش.
چارەسەری خوێنبەربوونی منداڵدان لەڕێگەی گەڵاکانی ترێ.
سوودەکانی گەڵای ترێ
گەڵاکانی ترێ چەندین سوودی بۆ تەندروستی هەیە، گرنگترینیان بریتین لە:

کەمکردنەوەی ئەگەری تووشبوون بە ڤایرۆسەکە، وەک: هەوکردنی جومگەکان، و هەوکردنی لوولەکان.
لە حاڵەتی نەخۆشی شەکرەدا بەسوودە، یارمەتی کۆنترۆڵکردنی ئاستی گلوکۆز دەدات لە خوێندا.
کەمکردنەوەی ئەگەری قەبزی و باشترکردنی کرداری هەرس.
یارمەتی باشترکردنی کاری کۆئەندامی سوڕی خوێن و دڵ.
پاراستن لە

کەمخوێنی.
بەهێزکردنی ئێسک و جومگە و ددانەکان.
پاراستنی تازەیی پێست، و هاندانی بەرهەمهێنانی کۆلاجینی تێدا.
پاراستنی تەندروستی چاو و سیستەمی بەرگری لەش.
سوودە زۆرەکانی گەڵای ترێ زۆرن، ئەمانەش هۆکاری ترن جگە لە تامە خۆشەکەی کە پاڵنەرێک دەبن بۆ ئەوەی زیاتر بیخۆیت.

سوودەکانی تۆوی ترێ
ڕەنگە پێش ئەمڕۆ چاوەڕێی ئەوەت نەکردبێت کە ئەو تۆوی ترێیەی کە لە کاتی خواردنی میوەکاندا فڕێی دەدەیت سوودی تەندروستی هەبێت، بەڵام ئەمە ڕاستە و ئەمانە گرنگترین سوودەکانی تۆوی ترێن:

بەرەنگاربوونەوەی پیربوون و نیشانەکانی پیربوون چونکە تۆوی ترێ دژە ئۆکسێنەری بەهێزی تێدایە.
کەمکردنەوەی ئەگەری تووشبوون بە جەڵتەی دڵ و ناڕێکی لێدانی دڵ و کێشەکانی تری دڵ و کۆئەندامی سوڕی خوێن.
کەمکردنەوەی ئاوسانی قاچەکان و پاراستن لە وەرینی خوێنبەرەکان، بەو پێیەی تۆوەکان توانای باشترکردنی سوڕی خوێنیان هەیە.
خۆپاراستن لە شێرپەنجە.
ڕزگارت بێت لە خەمۆکی.
یارمەتی چاکبوونەوە و چاکبوونەوەی برینەکان دەدات خێراتر.
بۆ بەدەستهێنانی ئەمانە و چەندین سوودی تری تۆوی ترێ باشترە تۆوەکان بە باشی بجوێن بۆ ئەوەی شەربەتەکەیان بەدەست بهێنیت، نەک تەنها قووتیان بدەیت.

سوودەکانی زەیتی تۆوی ترێ
زەیتی تۆوی ترێ چەندین سوودی هەیە، لەوانە جوانکاری و تەندروستی، لێرەدا ڕوونکردنەوەکە دەخەینەڕوو:

  1. سوودەکانی جوانکاری زەیتی تۆوی ترێ
    ئەمانەی خوارەوە لەخۆدەگرێت: ١.

پاراستنی پێست لە زیانەکانی خۆر و کەمکردنەوەی زیپکە و کاریگەرییەکانی ڕەنگکردنی پێست.
خۆراک و شێدارکردنی قژ و پێست و پێدانی نەرمی.

  1. سوودی دەرمانی زەیتی تۆوی ترێ
    ئەمانەی خوارەوە لەخۆدەگرێت: ١.

کەمکردنەوەی شێرپەنجەی پێست.
دابەزاندنی کێش و یارمەتیدانی نەخۆشانی شەکرە.
کەمکردنەوەی ئاستی کۆلیسترۆڵی زیانبەخش لە لەشدا.
بەهێزکردنی سیستەمی بەرگری لەش و ئێسکەکان بەگشتی.
کەمکردنەوەی ئازار و ئاوسانی جومگەکان.
کەمکردنەوەی ئاوسانی برینەکان و خێراکردنی کاتی چاکبوونەوە.
ئەمانە و چەندین سوودی تری زەیتی تۆوی ترێ دەتوانرێت بەدەستبهێنرێت ئەگەر ئەم زەیتە بە شێوەیەکی دروست بەکاربهێنیت.

By ئابوري نيوز